خاطرات اکبر هاشمی - ۱۸ دی ۱۳۷۰

دیشب برف خوبی بارید. دیروز هم تا ظهر در تهران می بارید. [آقایان کورکماز حاکتانیر، جیبری اسوالت و عُمر دیابه]، سفیران ترکیه، چکسلواکی و سنگال برای تقدیم استوارنامه آمدند. با هر یک، به تناسب مسایل مخصوص شان صحبت کردم.

سفیر چکسلواکی نطق خود را به زبان فارسی ایراد کرد؛ او قبلاً در تهران زبان و ادبیات فارسی خوانده است. گفت بعد از حذف مارکسیسم، تاکنون نتوانسته اند مشکلات شان را حل کنند و تولید پانزده درصد اُفت کرده و هنوز حدود سی درصد آرا، از حزب کمونیست است و آنها کارشکنی می کنند؛ به نظر می رسد این مشکلات در همه کشورهای کمونیستی که اخیراً از مارکسیسم آزاد شده اند، وجود دارد و طبیعی است که کمونیست ها، از این مشکلات در هر جا استفاده کنند و نگذارند حکومت های جدید بر اوضاع مسلط شوند و رفته رفته، افکار عمومی را نسبت به نظامات جدید، دلسرد نمایند. غربی ها هم که اهل گذشت و کمک بی طمع نیستند، کمک مؤثری نخواهند کرد.

آقای سید محمد باقر حکیم، [رییس مجلس اعلای انقلاب اسلامی عراق] آمد. گزارش سفر به سوریه را داد. در آنجا معارضان عراقی، بر نوع حکومت جانشین صدام توافق کرده اند و حدود یک سوم اعضا را به شیعه و بقیه را به کُردها و ملی گراها و... داده اند. بناست با عربستان سعودی، برای جلب موافقت آنها مذاکره شود. تاکنون آنها مثل آمریکا روی کودتای نظامی حساب می کرده اند و شاید به این نتیجه رسیده باشند که آن راه عملی نیست. در مورد تاکتیک اجرایی برای وصول به هدف هم اظهاراتی داشت و کمک مالی خواست.

آقای [هادی]نژادحسینیان، [وزیر صنایع سنگین] آمد. گزارش وضع تولید خودروها را داد؛ راضی است. با ارز رقابتی یا شناور، تولید می شوند. [آقای غلامرضا آقازاده]، وزیر نفت آمد و گزارش سفر به باکو را داد؛ توافق های خوبی با آذربایجان و اوکراین داشته اند. اوکراینی ها می خواهند گاز و نفت را از ایران بخرند؛ فعلاً از روسیه می گیرند و چون احتمال می دهند که در آینده، در اثر زمینه های اختلافات، با شوروی مشکل پیدا کنند، دنبال آلترناتیو [= جایگزین] هستند. گویا آمریکایی ها به آنها پیشنهاد داده اند که گاز را از قطر به آنجا لوله کشی کنند، ولی با پیشنهاد آذربایجان، ایران را ترجیح داده اند.

قرار است در مرحله اول، در سال آینده، نُه میلیارد متر مکعب گاز را که آذربایجان از ترکمنستان می گرفته، به اوکراین بدهند و به جای آن، آذربایجان از ما بگیرد، تا در سه مرحله لوله کشی، برای انتقال 75 میلیارد متر گاز و 45 میلیون تن نفت در سال آماده شود. اگر این پیشنهادها عملی شود، خیلی مهم و مفید است و منطقی است که اقدام شود.

عصر در جلسه هیات دولت شرکت نکردم. شب جامعه روحانیت مبارز در دفترم جلسه داشت. در مورد انتخابات تهران تصمیم گیری شد. آقای [علی]فلاحیان، برای امور اطلاعات آمد و گزارش داد. شب در دفترم ماندم. تا دیر وقت کارها را انجام دادم. امروز شبکه تلویزیونی سی ان ان، صحنه بیهوش شدن [جرج]بوش، رییس جمهور آمریکا در یک جلسه میهمانی در توکیو را نشان داد که جالب بود؛ گفتند که خطر رفع شده است.