خاطرات اکبر هاشمی - ۱۱ بهمن ۱۳۶۲

قبل از دستور، در جلسه علنى درباره دهه فجر و ورود امام به ایران از پاریس صحبت کردم. لایحه انتخابات در دستور بود. مشکلى درباره تصویب ماده اى در شرایط هیأت اجرایى [انتخابات] - که با پیشنهادى به تصویب رسیده بود - داشتیم که آیین نامه [داخلى مجلس] مراعات نشده بود.

ظهر در دفترم چند ملاقات داشتم. آقاى احمد توکلى وزیر سابق کار آمد و از موضع جناح خود حمایت مى کرد؛ از موضع تندروها انتقاد داشت. از حذف همفکران خود از وزارت کار و بازرگانى و صداوسیما گله مند بود. آقایان عبدالحمید فرمد، محمودزاده، اخبارى و فرزین - از دانشجویان مسلمان قبل از انقلاب در انگلستان - آمدند و مطالبى از دانشجویان آنجا گفتند؛ مهم و تازه نبود. آقایان [اسدالله] بیات و درى [نجف آبادى] و [حسن] روحانى و [رسول] منتجب نیا آمدند و چاره جویى براى اصلاح بیت آیت الله منتظرى داشتند. این یکى از مسایل مهم ما است. عده اى از مسئولان از اداره بیت ایشان ناراضی اند و خط سه را نافذ مى دانند. خود آیت الله منتظرى هم از سعایت ها و تفتیش هایى که در این خصوص مى شود، ناراضى است. سپاه و حزب جمهورى اسلامى و عناصر راستگرا را مقصر و مدعى مى دانند. به هرحال باید با لطافت و ظرافت، مسأله را حل کرد. دو طرف در این خصوص، شکایت پیش من مى آورند.

[آقاى حسین منتظرى] امام جمعه بندر دیر [بوشهر] آمد و مقدارى پول و طلاى اهدایى مردم این شهر را براى جبهه آورد. با احمدآقا تلفنى صحبت کردم. گفت، امام به آقاى مهدوى کنى و نامه [جامعه] مدرسین [حوزه علمیه] قم که خواهان اجازه دخالت در انتخابات سراسر کشور بودند، جواب رد داده اند و تقاضاى ملاقات [جامعه] مدرسین [حوزه علمیه] قم را هم نپذیرفته اند. گفته اند اینجا برف آمده و هوا خیلى سرد است. معلوم است که امام تصمیم دارند، یک طرف را که دست بالا در انتخابات دارند، محدود کنند تا طرف دیگر با امید فعال شود. جناح چپ و خط سه آن را تقویت دموکراسى مى دانند و جناح مقابل آن را تضعیف دموکراسى و محدود کردن آزادی ها؛ ولى در مقابل اراده امام، همه تسلیم هستند.

عصر مسئولان هلال احمر آمدند. خواستار دلجویى از صلیب سرخ بین المللى بودند که حضور بیشترى در ایران پیدا کنند. گفتم در حد عمل متقابل در بغداد و مراعات بى طرفى موافقیم. قرار شد راجع به مفقودان و خانواده هاى اسیران، بیشتر توجه شود. آقاى مقصودى مسئول ستاد [برگزارى] نمازجمعه و عضو شوراى سرپرستى حج آمد. از عملکرد آقاى موسوى خوئینى ها [نماینده امام و سرپرست حجاج ایرانى] و [آقاى سیدمحمد خاتمى] وزیر ارشاد [اسلامى] در امر حج شکایت داشت؛ مدعى انحصارطلبى و طرد نیروهاى غیرهمخط خود بود. براى استعفا، مشورت کرد؛ مخالفت کردم.

[آقاى عصمت بیرسید] سفیر [جدید] ترکیه آمد. مدعى تلاش براى توسعه روابط بود. همکارى ما را در امر کردها مى خواست. از تجزیه طلبى کردها و ارامنه نگرانند و مى ترسند که جاى پایى براى دخالت شوند. ترک ها از لحاظ اقتصادى و سیاسى به ما نیازمند هستند. من هم تأکید بر عدم موافقت با تجزیه طلبى کردها کردم و باج دهى صدام به کردها را به رخ ترک ها کشیدم که در گذشته در سرکوبى کردها با او همکارى کردند. تا ساعت هشت در دفترم کار کردم.