خاطرات اکبر هاشمی - ۷ اردیبهشت ۱۳۷۷

خاطرات دیروز را نوشتم؛ مفصل شد. آقاى [علی اکبر] طاهایى، استاندار اردبیل و [آقای احمد چمنی مقدم]، فرماندار و [آقای ولی علوی]، امام جمعه پارس آباد، مدیرعامل سابق و امروز کشت و صنعت مُغان آمدند. پس از احوال پرسى و صحبت هاى ابتدایى، براى بازدید از بخش های گوناگون منطقه، اول به مزرعه چغندر قند رفتیم. دکتر [محمدعلی] وهابیان در مورد اقدامات جدید در کشت چغندر توضیحات داد؛ منجمله زیادکردن فاصله بوته ها از هفت سانت به 15 سانت که باعث زیاد شدن محصول و بهترشدن عیار قند شده است.

کوتاه کردن طول جوی هاى آبیارى ردیف ها که در گذشته گاهى 12 روز طول مى کشیده که آب به شیار آخر برسد و در نتیجه اولین شیار در پُرآبى و آخرین از کم آبى، آسیب مى دیده اند و زمان رشد مزرعه هم یکسان نبوده است. از توجه نکردن به این عیب مهم در گذشته، تعجب کردم. و نیز در یک پشته در میان دو شیار دو ردیف چغندر مى کارند که در گذشته یک ردیف بوده، در نتیجه این اصلاح یک سوم مصرف آب کم شده و از غرق آبى شدن گیاه وگاه پوسیدن ریشه جلوگیرى شده است. البته در مزارع بسیار وسیع مُغان این عیوب و این اصلاح اتفاق افتاده و کم کم به مزارع بخش خصوصى معمول مى شود. در مورد اصلاح بذر ذرت توضیح داد که از انتقال گرده دو نوع از یک نسل که ژن های آنها به تدریج ضعیف شده اند، بذر مرغوب مى گیرند و با کاشتن این دو نوع در ردیف هاى یک در میان، انتقال گرده تلقیح را تسهیل مى کنند.

سپس از کار یک بذرکار تخم چغندر بازدیدکردیم که بذرهاى مرغوب آمریکایى را که اخیراً گرفته ایم و عیار چغندر قند مُغان را به نُه درصد رسانده، مى کارد. سپس از گروه

مهندسان که براى دیدن دوره یک ساله به آموزشگاه مُغان آمده اند و بیشتر آموزش هاى عملى و میدانی در مُغان مى بینند و به خاطر ابزار پیشرفته و امکانات مُغان از آموزش راضی اند، بازدیدکردیم.

مشغول برنامه کار تحقیق در اصلاح بذر سبزیجات اند و از قراردادی می گفتندکه با یک مؤسسه غربى صاحب بذر بسیار مرغوب گوجه فرنگى دارند. از نمونه هاى تحقیقاتى کشت مارچوبه که مى تواند صادرات خوبى داشته باشد، از کانال ها و دریاچه و برنامه ساخت نیروگاه آبى 15 مگاواتى با تغییر مسیر کانال و استفاده از تفاوت سطح مسیر بازدیدکردیم. ظرفیت کانال اصلى براى انتقال آب از ارس، 70 مترمکعب در ثانیه است که فعلاً حداکثر حدود 60 مترمکعب برداشت مى شود و بناست پنج مترمکعب به طرح انتقال عشایر اختصاص دهند که از مشکلات مُغان شده اند.

عصر به بخش گاودارى رفتیم. حدود پنج هزارگاو شیر ده در پنج ایستگاه دارند. ظرفیت پروار حدود 40 هزار گوساله گوشتى دارند که فعلاً به خاطر کمبود نقدینگى، راکد است و ظرفیت پروار 60 هزار گوسفندکه راکد است.

مرکز تحقیقات و آزمایشگاه هاى مُدرن و کارخانه هاى تولید خوراک دام و تولید علوفه در اراضى خودشان و کارخانجات شیر پاستوریزه و تولید فرآورده هاى لبنى، پشتوانه این ثروت است. حدود پنج هزار نفر پرسنل دارند و مجموعاً از نیمى از ظرفیت استفاده مى شود و در عین حال سودبخش است. ابتکاراتی مثل تغذیه گوساله ها به جاى شیر از آب پنیر یا دوغ و تغذیه گاوها از مخلوطى از کاه و یونجه و کنسانتره و جلوانداختن یک سال در بارورى پیله ها و... نشان از وجود نیروهاى خوب دارد.

از مزرعه 70 هکتارى اشجار زیتون که به تازگى در ارتفاعات ایجاد شده، بازدیدکردیم. در محدوده طرح عظیم زیتون کارى سراسرى در حدود دو میلیون هکتار قرار دارد که با فرمان من، سه سال پیش شروع شد. به گفته آقاى [عیسی] کلانترى، [وزیر کشاورزی]، تاکنون حدود 70 هزار هکتار در سراسر کشور ایجاد شده و کشاورزان استقبال خوبى کرده اند. مراحل تجهیز، نهال کارى و سیستم تسهیلات بانکى خوب است؛ این طرح ما را از وابستگى به روغن نباتى خارج، بى نیاز مى کند.

شب دکتر کلانترى، وزیر کشاورزى آمد. گزارش سفر به برمه را داد و گفت، برمه کشور کشاورزى است و همه قیمت ها آزاد است. درآمد سرانه 300 دلار و آرام و امن است.

از مشکلات اقتصادی کشور و بى تصمیمى و ضعف مدیریت در دولت و مشکلات ناامنى براى سرمایه گذارى، به خاطر عمل قوه قضاییه و مطبوعات گفت و ماجراى اتهام سوءاستفاده آقایان [سیدجواد] انگجى، شهسوارى و برادرش مصطفى کلانترى را توضیح داد و گفت، دست هایى در کار است که به برنامه حساس دکتر [مهدی] اکبرزاده که پیشرفت هاى مهم استراتژیک در تولید مواد سمى دارد، ضربه وارد کنندکه باید از آن حفاظت کرد.