فاطمه شجاعی کیست؟

فاطمه شجاعی، کارشناس مطالعات زنان، فعال حوزه زنان و خانواده، و یکی از چهره‌های منتقد جریان فمینیسم غربی و سیاست‌های زنان در دولت‌های میانه‌رو و اصلاح‌طلب در ایران، از چهره‌های شاخصِ گفتمان «زن دینی-انقلابی» در میان نسل جدید کنشگران حوزه زنان است. شجاعی با تمرکز بر چارچوب فکری مبتنی بر اندیشه دینی و دیدگاه «امامین انقلاب» (آیت‌الله خمینی و آیت‌الله خامنه‌ای)، در سال‌های اخیر به یکی از صداهای متمایز در نقد عملکرد معاونان زنان دولت‌های کارگزاران، اصلاحات و اعتدال بدل شده است.

اهمیت فاطمه شجاعی در گفتمان زنان در ایران از چند جهت قابل بررسی است. نخست، او یکی از چهره‌های شاخص جریانی است که در نقطه مقابل گفتمان رایج «زنان اصلاح‌طلب» (به نمایندگی چهره‌هایی چون زهرا شجاعی، شهیندخت مولاوردی و معصومه ابتکار) قرار می‌گیرد و قرائتی متفاوت از حقوق و تکالیف زنان ـ در چارچوب اندیشه دینی ـ ارائه می‌دهد. دوم، رویداد شاخص و پربازتاب مرداد ۱۴۰۱ ـ که در آن، دادگاه رأی به رد شکایت سه معاون امور زنان دولت‌های اصلاح‌طلب از شجاعی داد و او را تبرئه کرد ـ این چهره را به یکی از نمادهای جنجال‌های مرتبط با گفتمان زنان در فضای رسانه‌ای ایران بدل کرد. سوم، حضور فعال او در رسانه‌های مختلف ـ از جمله شبکه افق صدا و سیما (در برنامه‌هایی چون «جهان‌آرا»)، عبدی مدیا، و کانال‌های مذهبی-سیاسی در پلتفرم‌هایی چون ایتا ـ او را به چهره‌ای آشنا برای مخاطبان علاقه‌مند به مباحث زنان و خانواده در فضای فکری-دینی ایران بدل کرده است.

شجاعی همچنین یکی از میهمانان عبدی مدیا بوده و در گفت‌وگوهایی با این پلتفرم، به موضوعاتی چون «انتخابات و زنان»، «مطالبات واقعی زنان»، و توصیه‌هایی به مسعود پزشکیان درباره استفاده از زنان در سطوح بالای دولت پرداخته است.

زندگی و پیشینه

اطلاعات منتشر شده درباره تاریخ دقیق تولد، محل تولد و خانواده فاطمه شجاعی در فضای رسمی محدود است؛ ویژگی‌ای که در میان کنشگران حوزه‌های فکری-دینی و فعالان زنان در ایران، نسبتاً معمول به شمار می‌رود. آنچه از روایت‌های منتشر شده و حضور رسانه‌ای او برمی‌آید، این است که شجاعی به‌عنوان یک کارشناس مطالعات زنان با پشتوانه دینی، در نسلی از فعالان قرار می‌گیرد که در دهه‌های اخیر، با مطالعه اندیشه‌های آیت‌الله خمینی، آیت‌الله خامنه‌ای و متفکران اسلامی، چارچوب فکری خود را در حوزه زنان شکل داده‌اند.

پیشینه تخصصی شجاعی در حوزه مطالعات زنان قرار می‌گیرد ـ رشته‌ای میان‌رشته‌ای که در سال‌های اخیر در دانشگاه‌های ایران (به‌ویژه با گرایش‌های «زن و خانواده در اسلام») گسترش یافته است. این پیشینه، به او پشتوانه‌ای نظری برای ورود به مباحث مرتبط با حقوق، نقش و جایگاه زنان در جامعه ایران بخشیده است.

فعالیت در حوزه زنان و خانواده

فاطمه شجاعی به‌عنوان یک فعال حوزه زنان و خانواده شناخته می‌شود؛ اصطلاحی که در فضای ایران، عمدتاً به کنشگرانی اطلاق می‌شود که با چارچوب فکری مبتنی بر آموزه‌های دینی-اسلامی، به مسائل زنان می‌پردازند. شجاعی در معرفی خود در پلتفرم‌های فضای مجازی (از جمله ایتا)، تخصص خود را در چارچوب «از حقوق و تکالیف زن در حوزه فردی، خانوادگی و اجتماعی در چارچوب اندیشه دینی و دیدگاه امامین انقلاب» تعریف کرده و در کنار آن، به «پاسخ به شبهات» ـ یعنی پاسخگویی به انتقادات مطرح شده در حوزه زنان از منظر دینی ـ نیز می‌پردازد.

این چارچوب، شجاعی را در شمار کنشگرانی قرار می‌دهد که در حوزه زنان، به جای تمرکز بر گفتمان حقوق برابر (که در گفتمان اصلاح‌طلب و فمینیستی غالب است)، بر توازن میان حقوق و تکالیف و بر نقش زن در خانواده و جامعه در چارچوب دینی تأکید می‌کنند.

برنامه «جهان‌آرا» و جنجال انتقاد از معاونان زنان

پربازتاب‌ترین رویداد در زندگی عمومی شجاعی، حضور او در برنامه «جهان‌آرا» از شبکه افق سیما در بهمن ۱۴۰۰ بود. شبکه افق، یکی از شبکه‌های اخیر صدا و سیما با گرایش انقلابی-اصول‌گرایانه است که برنامه «جهان‌آرا» در آن، یکی از پربیننده‌ترین برنامه‌های گفت‌وگومحور با رویکرد نقد جریان میانه‌رو و اصلاح‌طلب به شمار می‌رود.

در این برنامه، شجاعی به‌عنوان کارشناس مطالعات زنان حضور یافت و انتقادات صریحی نسبت به سیاست‌های دولت‌های کارگزاران، اصلاحات و اعتدال در حوزه زنان مطرح کرد. این انتقادات، عمدتاً متوجه عملکرد معاونان زنان این دولت‌ها ـ از جمله زهرا شجاعی (معاون زنان دولت خاتمی)، شهیندخت مولاوردی (معاون زنان دولت یازدهم روحانی) و معصومه ابتکار (معاون زنان دولت دوازدهم روحانی) ـ بود.

این انتقادات، اعتراض هر سه معاون پیشین زنان را برانگیخت. در یک تحول رسانه‌ای، قرار شد که زهرا شجاعی و شهیندخت مولاوردی در هفته بعد در همان برنامه جهان‌آرا حاضر شوند و به انتقادات پاسخ دهند.

در برنامه بعدی، با حضور حضوری زهرا شجاعی و شهیندخت مولاوردی در استودیو، فاطمه شجاعی نیز به‌عنوان میهمان تلفنی روی آنتن آمد تا انتقادات خود را پی بگیرد. این رویداد، با واکنش تند میهمانان حضوری روبه‌رو شد: زهرا شجاعی و شهیندخت مولاوردی در پخش زنده، به نشانه اعتراض، استودیو را ترک کردند. این لحظه، یکی از رویدادهای جنجالی برنامه‌های زنده تلویزیون ایران در آن دوره به شمار می‌رود.

شکایت قضایی و حکم تبرئه

پس از این رویداد رسانه‌ای، سه تن از معاونان امور زنان دولت‌های اصلاح‌طلب ـ زهرا شجاعی، شهیندخت مولاوردی و معصومه ابتکار ـ از فاطمه شجاعی و برنامه «جهان‌آرا» شکایت قضایی مطرح کردند. این شکایت، که بر اساس روایت‌های منتشر شده، اتهاماتی چون اهانت و نشر مطالب خلاف واقع را شامل می‌شد، یکی از پرونده‌های قضایی مرتبط با اختلافات گفتمانی در حوزه زنان به شمار می‌رفت.

سرانجام در مرداد ۱۴۰۱، دادگاه رأی به رد شکایت سه معاون پیشین زنان داد و فاطمه شجاعی را تبرئه کرد. این حکم، در رسانه‌های نزدیک به جریان اصول‌گرا (از جمله روزنامه کیهان) با عنوان «تبرئه فاطمه شجاعی در شکایت ۳ معاون امور زنان دولت‌های اصلاح‌طلب» بازتاب گسترده‌ای یافت.

این پرونده، یکی از نمونه‌های شاخص اختلافات گفتمانی در حوزه زنان در ایران معاصر است؛ اختلافی که در آن، دو خوانش متفاوت از «حقوق زنان» ـ خوانش مبتنی بر گفتمان حقوق برابر و فمینیسم، در برابر خوانش مبتنی بر چارچوب دینی-اسلامی ـ در یک تقابل آشکار قرار گرفتند.

دیدگاه‌ها و مواضع

فاطمه شجاعی در طول فعالیت‌های رسانه‌ای خود، چارچوب فکری روشنی صورت‌بندی کرده است که در چند محور قابل پیگیری است.

نقد سیاست‌های زنان در دولت‌های میانه‌رو و اصلاح‌طلب

محوری‌ترین موضع شجاعی، نقد سیاست‌های زنان در دولت‌های پس از جنگ ـ به‌ویژه دولت‌های هاشمی رفسنجانی (کارگزاران)، خاتمی (اصلاحات) و روحانی (اعتدال) ـ است. در نگاه او، این دولت‌ها در حوزه زنان، عمدتاً تحت تأثیر گفتمان فمینیستی غربی قرار داشتند و از چارچوب اصیل دینی-انقلابی فاصله گرفتند. این موضع، در انتقادات شفاف او از زهرا شجاعی، شهیندخت مولاوردی و معصومه ابتکار بازتاب یافته است.

در ادامه ببینید:

نظر فاطمه شجاعی درباره خانم‌ها فائزه هاشمی، زهرا رهنورد، نرگس محمدی، جمیله علم‌الهدی، خجسته باقرزاده همسر آیت‌الله خامنه‌ای

دفاع از چارچوب دینی-انقلابی در حوزه زنان

در مقابل، شجاعی از چارچوبی دفاع می‌کند که در آن، حقوق زنان نه به‌عنوان حقوقی برابر در همه ابعاد با مردان، بلکه به‌عنوان حقوقی متناسب با «طبیعت زن» و «نقش او در خانواده و جامعه» تعریف می‌شود. در این چارچوب، حقوق و تکالیف زن در سه حوزه فردی، خانوادگی و اجتماعی، با تکیه بر آموزه‌های دینی و دیدگاه‌های آیت‌الله خمینی و آیت‌الله خامنه‌ای، صورت‌بندی می‌شود.

دیدگاه درباره لایحه حفظ کرامت زنان

شجاعی در یکی از موضع‌گیری‌های خود، به موضوع لایحه حفظ کرامت زنان ـ که بیش از ۱۲ سال در مجلس، دولت و قوه قضائیه در حال بررسی بوده ـ پرداخت. او اعلام کرد که بلاتکلیفی این لایحه و جرح و تعدیل‌های متعدد آن، یکی از عوامل عدم اقبال به کاندیداهای زن در انتخابات بوده است. این موضع، نشان‌دهنده تعهد او به پی‌گیری مطالبات قانونی-حقوقی زنان در چارچوب نظام، در عین حال که از مواضع اصلاح‌طلبانه فاصله می‌گیرد، است.

درخواست استفاده از زنان در دولت پزشکیان

در یکی از تازه‌ترین موضع‌گیری‌های خود، شجاعی در گفت‌وگو با عبدی مدیا، از مسعود پزشکیان (رئیس‌جمهور چهاردهم) درخواست کرد که از زنان در حداقل ۹ پست سطح بالا (شامل وزارت) استفاده کند. او اعلام کرد که در هر استان، بین ۳ تا ۱۰ زن و در کل کشور، بین ۹۰ تا ۳۰۰ زن نخبه وجود دارند که شایستگی وزارت را دارند. درخواست او از رئیس‌جمهور، عدم تفاوت‌گذاری میان زنان و مردان و انتخاب بر اساس شایسته‌سالاری بود. این موضع، نشان‌دهنده آن است که شجاعی، با وجود دیدگاه دینی-انقلابی خود، از حضور فعال زنان در مناصب اجرایی دفاع می‌کند.

ببینید: انتخابات و زنان_ مطالبات واقعی زنان چیست؟_ گفتگو عبدی مدیا با خانم فاطمه شجاعی، فعال حوزه زنان و خانواده

انتقاد از محمدجواد ظریف

شجاعی در یکی از موضع‌گیری‌های پربازتاب خود، انتقادات تندی نسبت به محمدجواد ظریف ـ وزیر امور خارجه دولت روحانی ـ مطرح کرد. در نگاه او، نگاه ظریف «دقیقاً مخالف معیارهای رهبری» است. شجاعی استدلال کرد که «آقای روحانی اقدامات بسیاری انجام داد که با سیاست‌ها و صحبت‌های رهبری زاویه زیادی داشتند» و «آقای ظریف حق نداشت بدون لحاظ کردن خطوط آقای خامنه‌ای عمل کند، ولی عملاً چنین کرد».

این موضع، شجاعی را در طیف منتقد دولت روحانی و سیاست خارجی آن قرار می‌دهد و نشان‌دهنده پیوند موضعی او با گفتمان رسمی نظام در حوزه سیاست خارجی است.

فعالیت پژوهشی و علمی

علاوه بر فعالیت رسانه‌ای، فاطمه شجاعی در عرصه پژوهش علمی نیز فعال بوده است. بر اساس روایت‌های منتشر شده در پلتفرم‌های آکادمیک ایرانی (از جمله سیویلیکا)، او در چندین کنفرانس علمی شرکت کرده و مقالات متعددی ارائه داده است. از جمله عناوین این مقالات می‌توان به این موارد اشاره کرد:

«اخلاق حرفه‌ای وکالت از منظر آموزه‌های حقوق بشری» در اولین کنفرانس ملی حقوق و علوم سیاسی (۱۳۹۶)؛ «پدیدارشناسی خشونت از منظر امنیت فرهنگی» در پنجمین کنفرانس بین‌المللی مطالعات اجتماعی، حقوق و فرهنگ عامه (۱۴۰۰)؛ «جایگاه کنوانسیون ممنوعیت تسلیحات متعارف ۱۹۸۰ در نظام حقوق بشردوستانه بین‌الملل» در شانزدهمین کنفرانس بین‌المللی حقوق و علوم قضایی (۱۴۰۲)؛ و «بررسی قاعده طی مراجع داخلی در تحولات بین‌المللی» در یازدهمین کنفرانس بین‌المللی علوم سیاسی (۱۴۰۲).

این کارنامه پژوهشی، نشان می‌دهد که حوزه‌های پژوهشی شجاعی، فراتر از مسائل زنان، حوزه‌های حقوق، حقوق بشردوستانه بین‌الملل، و امنیت فرهنگی را نیز در بر می‌گیرد. هرچند ـ بسته به اینکه آیا این مقالات از همان فاطمه شجاعی فعال زنان است یا فرد دیگری با نام مشابه ـ این کارنامه می‌تواند بازتاب دامنه گسترده‌تری از فعالیت آکادمیک او باشد.

فعالیت در رسانه‌ها و فضای مجازی

شجاعی در رسانه‌های متعدد فارسی‌زبان فعال است و حضور پر تکرار او در شبکه‌های نزدیک به جریان اصول‌گرا و انقلابی، یکی از وجوه شناخته‌شده فعالیت اوست.

در فضای رسمی، شبکه افق صدا و سیما ـ به‌ویژه برنامه «جهان‌آرا» ـ یکی از پلتفرم‌های اصلی او بوده است. علاوه بر این، عبدی مدیا (Abdimedia) یکی دیگر از پلتفرم‌هایی است که شجاعی در آن میهمان شده و گفت‌وگوهای تحلیلی‌اش درباره موضوعاتی چون «انتخابات و زنان: مطالبات واقعی زنان چیست؟» و توصیه‌هایش به دولت پزشکیان منتشر شده است.

در فضای مجازی، شجاعی در پلتفرم‌های پیام‌رسان مذهبی-انقلابی ایران ـ به‌ویژه ایتا ـ کانال شخصی دارد که در آن، یادداشت‌ها، تحلیل‌ها و مطالب فکری خود را با مخاطبان به اشتراک می‌گذارد. محتوای این کانال، عمدتاً بر موضوعات دینی، تاریخی-مذهبی (با اشاراتی به تاریخ صدر اسلام و وقایع کربلا) و مطالب مرتبط با مسائل زنان متمرکز است.

ارتباط با چهره‌ها و جریان‌ها

فاطمه شجاعی در طیف فکری-سیاسی، به جریان اصول‌گرا و انقلابی نزدیک است؛ جریانی که در حوزه زنان، گفتمانی مبتنی بر آموزه‌های دینی و دیدگاه‌های رهبری نظام را پی می‌گیرد. در سطح گفتمانی، او در نقطه مقابل چهره‌های شاخص جریان زنان اصلاح‌طلب ـ از جمله زهرا شجاعی، شهیندخت مولاوردی، معصومه ابتکار، فاطمه راکعی و دیگر فعالان زنان اصلاح‌طلب ـ قرار می‌گیرد.

در سطح رسانه‌ای، رابطه او با شبکه افق و برنامه «جهان‌آرا»، یکی از پایدارترین پیوندهای رسانه‌ای اوست. در رسانه‌های مستقل و خارج از ساختار رسمی، عبدی مدیا نیز یکی از پلتفرم‌هایی است که با او گفت‌وگو داشته است.

شایان توجه است که نام فاطمه شجاعی، نباید با زهرا شجاعی (فعال زنان اصلاح‌طلب، معاون زنان دولت خاتمی، رئیس مجمع زنان اصلاح‌طلب، متولد ۱۳۳۵) اشتباه گرفته شود. این دو، با وجود تشابه نام خانوادگی، در دو سوی متضاد طیف فکری-سیاسی ایران در حوزه زنان قرار دارند و در برنامه جهان‌آرا، در یک رویارویی مستقیم رسانه‌ای با یکدیگر قرار گرفتند.

جمع‌بندی

فاطمه شجاعی، یکی از چهره‌های متمایز جریان «زنان دینی-انقلابی» در ایران معاصر است که با ترکیبی از تخصص در مطالعات زنان، حضور رسانه‌ای فعال، و موضع‌گیری‌های صریح در نقد گفتمان زنان اصلاح‌طلب، جایگاهی متمایز را اشغال کرده است. کارنامه او ـ از انتقادات صریح در برنامه «جهان‌آرا» در بهمن ۱۴۰۰، تا حضور در پرونده قضایی پربازتاب با شکایت سه معاون زنان دولت‌های اصلاح‌طلب و تبرئه نهایی در مرداد ۱۴۰۱، گفت‌وگوهای متعدد در رسانه‌های مختلف، و فعالیت در شبکه‌های اجتماعی ـ تصویری از یک «کنشگر-منتقد» در حوزه زنان ارائه می‌دهد که با چارچوب فکری دینی-انقلابی، در مقابل گفتمان رایج فمینیسم و حقوق برابر، صدای متفاوتی را نمایندگی می‌کند.

ویژگی متمایز شجاعی، در سطح اول، شجاعت موضع‌گیری علنی و صریح او در نقد چهره‌های شناخته‌شده جریان زنان اصلاح‌طلب است؛ موضع‌گیری‌ای که حتی پس از شکایت قضایی، با تبرئه او در دادگاه پی گرفته شد. در سطح دوم، تلاش او برای پیوند زدن میان چارچوب دینی-اسلامی و مطالبات زنان معاصر ـ از جمله درخواست استفاده گسترده از زنان در مناصب اجرایی دولت پزشکیان ـ نشان می‌دهد که گفتمان او صرفاً به نقد منفی محدود نیست، بلکه ادعای ارائه بدیلی ایجابی نیز دارد.

از منظر تحلیلی، جایگاه فاطمه شجاعی، نمونه‌ای از یکی از قطب‌های موجود در گفتمان زنان در ایران است؛ گفتمانی که در آن، چندگانگی صداهای زنانه ـ از فمینیسم، تا جریان اصلاح‌طلب، تا جریان دینی-انقلابی، تا جریان‌های سکولار غیراصلاح‌طلب ـ هر یک قرائت متفاوتی از مسئله زنان ارائه می‌دهند. این چندگانگی، بازتاب پیچیدگی موضوع زنان در ایران معاصر و عدم وجود یک گفتمان واحد و مسلط در این حوزه است.

آنچه از منظر امروز روشن است، این است که شجاعی، فارغ از موافقت یا مخالفت با مواضع او، به یکی از چهره‌های فعال در گفتمان زنان از منظر دینی-انقلابی بدل شده است. در شرایطی که جامعه ایران در حال تجربه تحولات عمیق در حوزه‌های مرتبط با زنان ـ از حقوق خانواده تا حضور اجتماعی-اقتصادی ـ صدای او، با ویژگی‌های منتقدانه و انتقادهایش از جریان‌های رقیب، بخشی از این گفت‌وگوی پر تنوع باقی خواهد ماند.

سوالات متداول

فاطمه شجاعی کیست؟

فاطمه شجاعی، کارشناس مطالعات زنان و فعال حوزه زنان و خانواده ایرانی است که با چارچوب فکری مبتنی بر اندیشه دینی و دیدگاه «امامین انقلاب» (آیت‌الله خمینی و آیت‌الله خامنه‌ای) به مسائل زنان می‌پردازد. او یکی از چهره‌های منتقد سیاست‌های زنان در دولت‌های میانه‌رو و اصلاح‌طلب در ایران به شمار می‌رود.

فاطمه شجاعی با زهرا شجاعی چه تفاوتی دارد؟

این دو، با وجود تشابه نام خانوادگی، دو فعال متفاوت در دو سوی متضاد گفتمان زنان در ایران هستند. زهرا شجاعی (متولد ۱۳۳۵) فعال زنان اصلاح‌طلب، معاون امور زنان دولت خاتمی و رئیس مجمع زنان اصلاح‌طلب است. فاطمه شجاعی کارشناس مطالعات زنان با گرایش دینی-انقلابی و یکی از منتقدان زهرا شجاعی و دیگر معاونان زنان دولت‌های اصلاح‌طلب است.

جنجال برنامه «جهان‌آرا» در سال ۱۴۰۰ چه بود؟

فاطمه شجاعی در بهمن ۱۴۰۰ در برنامه جهان‌آرا از شبکه افق سیما، انتقادات صریحی نسبت به سیاست‌های زنان در دولت‌های کارگزاران، اصلاحات و اعتدال مطرح کرد. این انتقادات اعتراض زهرا شجاعی، شهیندخت مولاوردی و معصومه ابتکار را برانگیخت. در برنامه بعدی، با حضور زهرا شجاعی و مولاوردی در استودیو و فاطمه شجاعی به‌صورت تلفنی، دو میهمان حضوری در پخش زنده به نشانه اعتراض استودیو را ترک کردند.

نتیجه شکایت قضایی علیه فاطمه شجاعی چه شد؟

پس از جنجال برنامه جهان‌آرا، سه معاون پیشین زنان دولت‌های اصلاح‌طلب ـ زهرا شجاعی، شهیندخت مولاوردی و معصومه ابتکار ـ از فاطمه شجاعی و برنامه جهان‌آرا شکایت قضایی مطرح کردند. در مرداد ۱۴۰۱، دادگاه رأی به رد این شکایت داد و فاطمه شجاعی را تبرئه کرد.

دیدگاه فاطمه شجاعی درباره جایگاه زنان در دولت چیست؟

شجاعی از حضور فعال زنان در مناصب اجرایی دولت دفاع می‌کند. او در گفت‌وگو با عبدی مدیا، از مسعود پزشکیان درخواست کرد که از زنان در حداقل ۹ پست سطح بالا (شامل وزارت) استفاده کند. به اعتقاد او، در هر استان بین ۳ تا ۱۰ زن و در کل کشور بین ۹۰ تا ۳۰۰ زن نخبه شایسته وزارت وجود دارند. درخواست او عدم تفاوت‌گذاری میان زنان و مردان و انتخاب بر اساس شایسته‌سالاری است.

چارچوب فکری فاطمه شجاعی در حوزه زنان چیست؟

شجاعی از چارچوبی دفاع می‌کند که در آن، حقوق زنان نه به‌عنوان حقوقی برابر در همه ابعاد با مردان، بلکه به‌عنوان حقوقی متناسب با «طبیعت زن» و «نقش او در خانواده و جامعه» تعریف می‌شود. در این چارچوب، حقوق و تکالیف زن در سه حوزه فردی، خانوادگی و اجتماعی، با تکیه بر آموزه‌های دینی و دیدگاه‌های آیت‌الله خمینی و آیت‌الله خامنه‌ای، صورت‌بندی می‌شود.

دیدگاه فاطمه شجاعی درباره محمدجواد ظریف چیست؟

شجاعی منتقد جدی محمدجواد ظریف ـ وزیر امور خارجه دولت روحانی ـ است. در نگاه او، «نگاه آقای ظریف دقیقاً مخالف معیارهای رهبری است» و او «حق نداشت بدون لحاظ کردن خطوط آقای خامنه‌ای عمل کند، ولی عملاً چنین کرد». این موضع، شجاعی را در طیف منتقد دولت روحانی و سیاست خارجی آن قرار می‌دهد.

آیا فاطمه شجاعی همچنان فعال است؟

بله، فاطمه شجاعی همچنان به‌عنوان کارشناس مطالعات زنان و فعال حوزه زنان و خانواده فعال است. او در رسانه‌های مختلف (از جمله شبکه افق، عبدی مدیا و کانال‌های مختلف فضای مجازی)، در گفت‌وگوها و یادداشت‌های تحلیلی، به‌طور منظم درباره موضوعات مرتبط با زنان، خانواده و سیاست‌گذاری دولت اظهار نظر می‌کند.