خاطرات اکبر هاشمی - ۸ تیر ۱۳۷۳

آقایان [محسن] نوربخش، [معاون اقتصادی رییس جمهور] و [سیدحسین] موسویان، [سفیر ایران در آلمان] آمدند و براى حل مشکل آزادی [هلموت] شیمکوس آلمانى استمداد کردند که به موقع انجام شود تا بهره هاى مورد نظر بهدست آید.

براى استقبال از رییسجمهور آذربایجان، به فرودگاه [مهرآباد] رفتیم. همراه هیأت سنگینی با دو هواپیما رسیده اند. مراسم تشریفات نظامى و مصاحبه دو نفرمان و حرکت به سوى اقامتگاه سعدآباد انجام شد. تا عصر کارهایم را انجام دادم.

ساعت پنج براى مذاکره آمدند. یک تخته قالى که تصویر امام روى آن بافته شده هدیه آوردند؛ با فیلمبردارى هدیه کردند. مذاکراتمان دربارة موارد همکارى بود. بر اجرای سد خداآفرین و اتصال راه آهن جمهوری آذربایجان به آستارای ایران و شرکت ایران در طرح هاى استخراج نفت آنها تأکید کردم. آنها بر تداوم فروش سلاح با وام پنجاه میلیون دلاری ما و زیر پوشش گرفتن تعداد بیشترى آواره جنگ و اتصال گاز ایران به نخجوان تأکید داشتند؛ گفتم مجموعه با هم اجرا شود.

آقای [حیدر] علیاف، وقت خصوصى خواست و توضیح داد که روس ها اصرار دارند که در مرزهاى جنوبى آنها، هم مرز با ایران، حضور داشته باشند و نیز پیشنهاد دادند که در خط فاصل بین نیروهاى آذربایجان و ارمنستان، حایل شوند و به تدریج ارامنه را وادار به عقب نشینى کنند؛ به جز منطقه قره باغ و بخشى از کَلبَجَر. در این خصوص با من مشورت کرد. در مورد اول مخالفت کردم و در مورد دوم گفتم بیشتر بررسى شود و بستگى به قدرت شما و ارامنه و پیشبینى شما دارد. قرار شد بعداً جواب بدهیم.

سپس براى گنجاندن شهر تبریز در برنامه سفرشان اصرار کرد. گفتم به خاطر اظهارات خودش، تبریزى ها رنجیده اند و ممکن است بىاحترامى کنند، ولى او قبول نداشت و مى گفت، قصدی نداشته و نباید ما عکس العمل نشان بدهیم و نرفتن به تبریز، باعث شماتت دشمنان او مى شود. گفتم وزارت امورخارجه بررسى کنند.

ضیافت شام را در دفتر مطالعات وزارت امورخارجه دادیم. صحبت هاى زیاد و متفرقه اى دربارة روسیه و اوکراین و مسایل دیگر، سر میز شام داشتیم.