پگاه آهنگرانی فراهانی، بازیگر و مستندساز ایرانی، یکی از شناختهشدهترین و پر بازتابترین چهرههای هنری-اجتماعی نسل میانی سینمای ایران در دو دهه گذشته است. او که در سن ۶ سالگی با فیلم «گربه آوازخوان» وارد سینما شد و با «دختری با کفشهای کتانی» به شهرت رسید، در سال ۱۳۹۱ با فیلم «دربند» برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن از جشنواره فجر شد. آهنگرانی که دختر منیژه حکمت (کارگردان «زندان زنان») و جمشید آهنگرانی است، در کنار بازیگری، به مستندسازی روی آورد و آثاری چون «تماشاخانه» (برنده جایزه ویژه جشنواره اصفهان) و «محاکات غزاله علیزاده» را ساخت. او در ۱۳۸۸ از حامیان جنبش سبز بود و در ۱۳۹۰ بازداشت شد و به ۱۸ ماه حبس تعزیری محکوم گردید. آهنگرانی در دی ۱۴۰۴ با مستند پر بازتاب «ترانه» درباره ترانه علیدوستی، که از بیبیسی فارسی پخش شد، به یکی از پر استنادترین مستندسازان فارسیزبان دیاسپورا بدل شد.
پگاه آهنگرانی کیست؟
پگاه آهنگرانی فراهانی (متولد ۲ مرداد ۱۳۶۳ در اراک)، بازیگر و مستندساز ایرانی، یکی از شناختهشدهترین و در عین حال پر بازتابترین چهرههای هنری-اجتماعی نسل میانی سینمای ایران در دو دهه گذشته است که با مسیری چندبعدی ـ از آغاز پر بازتاب کارنامه بازیگری در سن ۶ سالگی در فیلم «گربه آوازخوان» به کارگردانی کامبوزیا پرتوی (۱۳۷۰)، تا شناختهشدن گسترده با نقشآفرینی در «دختری با کفشهای کتانی» (۱۳۷۸)، تا کسب سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن جشنواره فیلم فجر برای فیلم «دربند» (۱۳۹۱)، تا فعالیت پر بازتاب مستندسازی در عرصههای سیاسی-اجتماعی، و در نهایت، ساخت مستند پر بازتاب «ترانه» درباره ترانه علیدوستی (دی ۱۴۰۴) که از شبکه بیبیسی فارسی پخش شد ـ یکی از پر استنادترین نمادهای پیوند هنر و کنشگری اجتماعی در سینمای ایران معاصر بدل شده است. آهنگرانی، که در شمار نسل دوم خانواده شاخص هنری ـ بهعنوان دختر منیژه حکمت (کارگردان شاخص سینمای ایران، سازنده «زندان زنان») و جمشید آهنگرانی (کارگردان سینما) ـ قرار میگیرد، در طول کارنامه چندبعدی خود، با چندین تجربه پر بازتاب بازداشت و محدودیت قضایی ـ بهویژه پس از حمایت از جنبش سبز ۱۳۸۸ و عضویت در ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی ـ به یکی از شاخصترین چهرههای هنرمندان منتقد بدل شده است.
اهمیت پگاه آهنگرانی در سپهر هنری-اجتماعی ایران معاصر از چند جهت قابل بررسی است. نخست، پشتوانه خانوادگی هنری منحصربهفرد ـ بهعنوان دختر دو کارگردان شاخص سینمای ایران ـ که شالوده ورود اولیه او به سینما در سن ۶ سالگی را تشکیل داد. دوم، توانمندی استثنایی در ترکیب بازیگری و مستندسازی ـ که در آن، یک هنرمند، در دو عرصه متفاوت با اعتبار شاخص فعالیت میکند ـ یکی از وجوه چندبعدی شخصیت اوست. سوم، کسب سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن جشنواره فیلم فجر برای فیلم «دربند» (۱۳۹۱) و جایزه ویژه جشنواره فیلم کوتاه اصفهان برای مستند «تماشاخانه» ـ که اعتبار حرفهای او را در هر دو عرصه تثبیت کرد. چهارم، پایداری در فعالیت کنشگری اجتماعی ـ که با حمایت از جنبش سبز در ۱۳۸۸ آغاز شد، با بازداشت در ۱۹ تیر ۱۳۹۰ و حکم ۱۸ ماه حبس تعزیری در آبان ۱۳۹۲ ادامه یافت، و در سالهای اخیر، با تولید مستندهای پر بازتاب در عرصه حقوق بشر و حقوق زنان به اوج خود رسید. پنجم، جایگاه شاخص در تولید محتوای مستند در رسانههای فارسیزبان دیاسپورا ـ بهویژه با همکاری با بیبیسی فارسی برای ساخت مستندهای پر بازتاب همچون «کودک سرباز» و «ترانه» ـ که او را به یکی از پر استنادترین مستندسازان فارسیزبان مقیم خارج از کشور بدل کرده است.
آهنگرانی در حال حاضر، در شمار بازیگران پیشین سینمای ایران قرار میگیرد که در دیاسپورا، فعالیت مستندسازی پایدار را ادامه میدهد ـ تحولی که او را به یکی از پلهای ارتباطی شاخص میان هنرمندان مقیم ایران و رسانههای بینالمللی بدل کرده است.
زندگی و پیشینه
پگاه آهنگرانی فراهانی در ۲ مرداد ۱۳۶۳ در شهر اراک ـ مرکز استان مرکزی ـ به دنیا آمد. اصالت او به روستای آهنگران در شهر فراهان استان مرکزی برمیگردد ـ پیشینهای که در نام خانوادگی او (آهنگرانی فراهانی) بازتاب یافته است.
خانواده
پگاه آهنگرانی در یکی از شاخصترین خانوادههای هنری ایران متولد شد:
● پدر: جمشید آهنگرانی ـ کارگردان سینما
● مادر: منیژه حکمت ـ کارگردان شاخص ایرانی، خالق فیلم پر بازتاب «زندان زنان» (۱۳۸۰) که یکی از مهمترین فیلمهای اجتماعی سینمای ایران در حوزه حقوق زنان محسوب میشود
● خواهر: مهشید آهنگرانی ـ تنها خواهر
این پشتوانه خانوادگی، که در آن، هر دو والد در عرصه کارگردانی سینما فعالیت داشتند، شالوده ورود اولیه پگاه به سینما در سن ۶ سالگی را تشکیل داد.
همسر
پگاه آهنگرانی با علی عظیمی ازدواج کرده است.
تحصیلات
پگاه آهنگرانی تحصیلات خود را در هنرستان موسیقی ادامه داد ـ اما این تحصیلات را ناتمام رها کرد. با وجود این، در شمار نوازندگان ویولن سل (ویلنسل) قرار میگیرد ـ یکی از وجوه قابل توجه پشتوانه هنری چندبعدی او.
آغاز کارنامه سینمایی: «گربه آوازخوان» (۱۳۶۹)
نخستین تجربه سینمایی آهنگرانی، بازی در فیلم «گربه آوازخوان» به کارگردانی کامبوزیا پرتوی در سال ۱۳۶۹/۱۳۷۰ در سن ۶ سالگی بود. این فیلم، که در آن، آهنگرانی به واسطه پشتوانه خانوادگی هنری در سینما حضور یافت، شالوده ورود اولیه او به این عرصه را تشکیل داد.
شناخت گسترده: «دختری با کفشهای کتانی» (۱۳۷۸)
پر بازتابترین لحظه آغاز کارنامه حرفهای آهنگرانی، بازی در فیلم «دختری با کفشهای کتانی» در سال ۱۳۷۸، در سن ۱۵ سالگی بود. این فیلم، که به مسائل اجتماعی نوجوانان دختر ایران میپرداخت، آهنگرانی را به یکی از شناختهشدهترین چهرههای جوان سینمای ایران در آغاز دهه ۸۰ بدل کرد. این نقش، که در آن، یک بازیگر نوجوان در نقش اول یک فیلم اجتماعی پر بازتاب درخشید، شالوده اعتبار حرفهای بعدی او را تشکیل داد.
فیلمهای شاخص
از مهمترین فیلمهای آهنگرانی میتوان به این موارد اشاره کرد:
● «گربه آوازخوان» (۱۳۶۹) ـ کامبوزیا پرتوی
● «دختری با کفشهای کتانی» (۱۳۷۸)
● «زندان زنان» (۱۳۸۰) ـ منیژه حکمت (مادر او) ـ که برای نقشآفرینی در آن جوایزی کسب کرد
● «آتش سبز» (۱۳۸۶)
● «زادبوم» (۱۳۸۷) ـ که برای آن جوایزی کسب کرد
● «متولد ۱۳۶۱» (۱۳۸۹) ـ پیام دهکردی
● «شرق شرق است» (۱۳۹۰) ـ مسعود رایگان
● «پاورقی» (۱۳۹۰) ـ احمد کچه چیان
● «دربند» (۱۳۹۱) ـ که برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن جشنواره فجر شد
● «بدون قرار قبلی» (۱۴۰۰) ـ که برای آن جوایزی کسب کرد
حادثه فیلم «آتش سبز» (۱۳۸۶)
یکی از وقایع شاخص کارنامه هنری آهنگرانی، حادثهای در سال ۱۳۸۶ در فیلم «آتش سبز» بود. در حین فیلمبرداری، بدون حضور بازیگر بدل، به دلیل سقوط، دچار شکستگی مهرههای کمر شد و مدت زیادی به دلیل این سانحه بستری بود. این حادثه، یکی از پر بازتابترین سانحههای فنی هنری آن دوره محسوب میشد.
سیمرغ بلورین فجر برای «دربند» (۱۳۹۱)
پر بازتابترین لحظه اعتبار حرفهای آهنگرانی، کسب سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن از سی و یکمین جشنواره فیلم فجر برای فیلم «دربند» در سال ۱۳۹۱ بود. این جایزه، که در شمار معتبرترین جوایز سینمایی ایران قرار میگیرد، تثبیتکننده اعتبار حرفهای او در عرصه بازیگری بود.
فعالیت مستندسازی
محوریترین وجه متمایز آهنگرانی در میان بازیگران همنسل خود، فعالیت پیگیر مستندسازی اوست. آهنگرانی در شمار مستندسازان شاخص نسل میانی سینمای ایران قرار میگیرد.
مستندهای شاخص دوران داخلی
از مهمترین مستندهای آهنگرانی در دوران فعالیت در ایران میتوان به این موارد اشاره کرد:
● «سیب» (۱۳۸۰) ـ کارگردانی و تهیهکنندگی مشترک با سیامک نصیری زیبا
● «تماشاخانه» (۱۳۸۴) ـ کارگردانی و تهیهکنندگی ـ برنده جایزه ویژه جشنواره فیلم کوتاه اصفهان
● «محاکات غزاله علیزاده» (۱۳۸۷) ـ کارگردانی و تدوین ـ مستندی درباره غزاله علیزاده (نویسنده شاخص ایرانی)
● «دهنمکیها» (۱۳۸۹) ـ مستندی درباره خانواده فیلمساز دهنمکی
مستندهای دوران دیاسپورا
پس از مهاجرت، آهنگرانی فعالیت مستندسازی شاخص خود را در همکاری با رسانههای بینالمللی فارسیزبان ادامه داد. مهمترین مستندهای این دوره شامل این موارد است:
● «کودک سرباز» ـ مستندی شاخص با محتوای اجتماعی-سیاسی که در فضای رسانهای فارسیزبان بازتاب گستردهای داشت
● «ترانه» (دی ۱۴۰۴ / دسامبر ۲۰۲۵) ـ مستندی درباره ترانه علیدوستی که از بیبیسی فارسی پخش شد
فعالیت سیاسی-اجتماعی
محوریترین فصل کنشگری اجتماعی آهنگرانی، حمایت از جنبش سبز در سال ۱۳۸۸ بود.
عضویت در ستاد انتخاباتی موسوی
در جریان انتخابات ریاستجمهوری دهم در سال ۱۳۸۸، آهنگرانی عضو ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی (نامزد اصلی جریان اصلاحطلب در آن انتخابات) شد. پس از اعتراضات گسترده پسا-انتخاباتی، که در نهایت به جنبش سبز انجامید، آهنگرانی در شمار شاخصترین چهرههای هنری حامی این جنبش قرار گرفت.
بازداشت ۱۹ تیر ۱۳۹۰
پر بازتابترین واقعه کنشگری آهنگرانی، بازداشت او در ۱۹ تیر ۱۳۹۰ بود.
جزئیات بازداشت
طبق گزارشهای منتشر شده، آهنگرانی، در سن ۲۷ سالگی، در ۱۹ تیرماه ۱۳۹۰ در منزل شخصی خود بازداشت و به زندان اوین منتقل شد. این بازداشت، در فضای پر تنش پسا-جنبش سبز و بازداشتهای گسترده فعالان مدنی-هنری رخ داد.
همبازداشتیها
طبق گزارش رسمی سازمان حقوق بشر ایران، آهنگرانی همراه با مهناز محمدی (مستندساز) و مرضیه وفامهر (بازیگر) بازداشت شد ـ بازداشتی که در شمار پر بازتابترین موارد بازداشت همزمان هنرمندان زن ایرانی محسوب میشد.
آزادی
آهنگرانی، پس از مدتی در زندان اوین، آزاد شد. خانوادهاش، به دلیل تحت فشار بودن، ترجیح دادند در سکوت آزادی او را دنبال کنند.
حکم ۱۸ ماه حبس تعزیری (آبان ۱۳۹۲)
در آبان ۱۳۹۲، منیژه حکمت (مادر آهنگرانی) از صدور حکم ۱۸ ماه حبس تعزیری برای پگاه در دادگاه بدوی خبر داد. در همین زمان، آهنگرانی از طریق دادسرای امنیت تهران، به مدت سه سال ممنوعالخروج شد.
اتهامات وارده به آهنگرانی شامل شرکت در اعتراضات سال ۱۳۸۸ و عضویت در ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی بود.
مهاجرت و فعالیت در دیاسپورا
در سالهای اخیر، آهنگرانی به خارج از ایران مهاجرت کرد و فعالیتهای مستندسازی شاخص خود را در دیاسپورا ادامه داد. طبق روایت یورونیوز، آهنگرانی در حال حاضر «بازیگر پیشین سینمای ایران» محسوب میشود ـ نشانهای از کنارهگیری از بازیگری در سینمای داخلی ایران.
در فضای دیاسپورا، آهنگرانی بهعنوان یکی از شاخصترین مستندسازان فارسیزبان شناخته میشود که با رسانههای بینالمللی همچون بیبیسی فارسی همکاری پر بازتاب دارد.
مستند پر بازتاب «ترانه» (دی ۱۴۰۴)
پر بازتابترین تحول کارنامه اخیر آهنگرانی، ساخت مستند «ترانه» درباره ترانه علیدوستی بود.
پخش و دامنه
این مستند، در ۳ دیماه ۱۴۰۴ (۲۴ دسامبر ۲۰۲۵) از شبکه فارسی بیبیسی پخش شد. مستند، ۵۱ دقیقه و به کارگردانی پگاه آهنگرانی تولید شده بود.
محتوای مستند
در این مستند، ترانه علیدوستی، برای نخستین بار به جزئیات این موارد پرداخت:
● تصمیم برای پیوستن به جنبش اعتراضی پس از کشته شدن مهسا امینی
● روز بازداشت در خانه و در حضور دختر کوچکش
● جزئیات شکنجههای روحی و شرایط زندان
● بیماری خودایمنی که در پی آن، پوست بدن او از بین رفت
● تصمیم به عدم بازی با حجاب در سینمای ایران
بشنوید | فایل صوتی مستند ترانه - ترانه علیدوستی در گفتگو با پگاه آهنگرانی
بدون فیلتر، در کستباکس عبدی مدیا بشنوید
یکی از پربازدیدترین ویدئوهای ۲۰۲۵
این مستند، یکی از پربازدیدترین ویدئوهای سال ۲۰۲۵ در صفحات خبری اینستاگرام فارسیزبان شد و موج گستردهای از واکنشها در فضای رسانهای فارسیزبان به راه انداخت.
واکنشهای متفاوت
این مستند، با واکنشهای متفاوتی در فضای رسانهای فارسیزبان روبهرو شد:
از یک سو، رسانههای نزدیک به جریان اصولگرا (همچون خبرگزاری دانشجو/SNN) با نقدهای تند، آهنگرانی را بهعنوان «مهره سوخته رسانههای غربی» توصیف کردند و او را «پل ارتباطی علیدوستی با بنگاههایی نظیر BBC و پارلمانهای اروپایی» خواندند.
از سوی دیگر، رسانههای فارسیزبان خارج از کشور (همچون یورونیوز و رسانههای دیاسپورا)، این مستند را بهعنوان یکی از شاخصترین تولیدات مستند فارسیزبان درباره وضعیت هنرمندان منتقد ایران ارزیابی کردند.
دیدگاهها و مواضع شاخص
پگاه آهنگرانی در طول کارنامه فکری-هنری خود، چارچوب فکری روشنی صورتبندی کرده است.
نقد تلویزیون ایران
یکی از مواضع شاخص آهنگرانی، نقد ساختاری تلویزیون ایران بود. در یکی از مواضع پیشین خود اعلام کرد: «من در تلویزیون هیچ وقت کار نکردهام و کار هم نخواهم کرد چون به شدت کارهایی که در آن ارائه میشود ضعیف است. حتی اگر در تلویزیون ایران نه، و در تلویزیون جهان هم باشد.»
این موضع، که در آن، بهطور پایدار از فعالیت در رسانه ملی ایران فاصلهگیری صورت گرفت، یکی از وجوه شاخص هویت حرفهای او در دوران فعالیت داخلی محسوب میشد.
حمایت از جنبشهای اعتراضی
آهنگرانی در طول کارنامه خود، بهطور پایدار از جنبشهای اعتراضی ایران حمایت کرده است ـ از جنبش سبز ۱۳۸۸، تا اعتراضات آبان ۱۳۹۸، تا خیزش «زن، زندگی، آزادی» در ۱۴۰۱.
تمرکز بر روایت زنان
در مستندهای اخیر، آهنگرانی بهطور پایدار بر روایت زنان شاخص ایرانی ـ از جمله غزاله علیزاده (نویسنده شاخص) و ترانه علیدوستی (بازیگر شاخص) ـ تمرکز کرده است؛ ویژگیای که او را به یکی از شاخصترین صداهای روایتگر زنانه در فضای مستند فارسیزبان بدل کرده است.
ارتباط با چهرهها و جریانها
پگاه آهنگرانی در شبکهای از پیوندهای هنری-اجتماعی با چهرههای شاخص سینمای ایران و دیاسپورا قرار دارد.
خانواده هنری
در سطح خانوادگی، رابطه او با منیژه حکمت (مادر، کارگردان شاخص فیلم «زندان زنان») و جمشید آهنگرانی (پدر، کارگردان سینما)، شبکه نزدیک هنری-خانوادگی او را تشکیل میدهد.
کارگردانان همکار
در سطح سینمایی، رابطه او با کامبوزیا پرتوی (در نخستین فیلم)، پیام دهکردی، مسعود رایگان، احمد کچه چیان، و دیگر کارگردانان شاخص، شبکه حرفهای او را شکل میدهد.
کنشگران اجتماعی
در سطح کنشگری اجتماعی، رابطه او با مهناز محمدی، مرضیه وفامهر (همبازداشتیها در ۱۳۹۰)، و ترانه علیدوستی (سوژه مستند «ترانه» و یکی از نزدیکترین دوستان هنری-اجتماعی او)، شبکه نزدیک کنشگری-هنری او را تشکیل میدهد.
رسانههای دیاسپورا
در سطح رسانهای، در دوران دیاسپورا، رابطه پایدار او با بیبیسی فارسی، یورونیوز، رادیو فردا، و دیگر رسانههای فارسیزبان خارج از کشور، شبکه ارتباطات رسانهای فعلی او را شکل میدهد.
جمعبندی
پگاه آهنگرانی فراهانی، یکی از پر بازتابترین و چندبعدیترین چهرههای هنری-اجتماعی نسل میانی سینمای ایران در دو دهه گذشته است که با ترکیبی منحصربهفرد از پشتوانه خانوادگی هنری شاخص (بهعنوان دختر دو کارگردان شاخص سینمای ایران)، آغاز پر بازتاب کارنامه بازیگری در نوجوانی (با شناخت گسترده در «دختری با کفشهای کتانی»)، توانمندی استثنایی در ترکیب بازیگری و مستندسازی، کسب سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن جشنواره فیلم فجر برای «دربند» (۱۳۹۱)، کسب جایزه ویژه جشنواره فیلم کوتاه اصفهان برای مستند «تماشاخانه»، فعالیت کنشگری اجتماعی پایدار (از حمایت از جنبش سبز ۱۳۸۸ و عضویت در ستاد موسوی، تا فعالیتهای اخیر در دیاسپورا)، تجربه پر بازتاب بازداشت ۱۳۹۰ و حکم ۱۸ ماه حبس تعزیری در ۱۳۹۲، و در نهایت، تولید مستند پر بازتاب «ترانه» درباره ترانه علیدوستی در دی ۱۴۰۴ که از بیبیسی فارسی پخش شد، جایگاهی منحصربهفرد در ساختار هنری-اجتماعی ایران معاصر اشغال کرده است.
ویژگی متمایز پگاه آهنگرانی، در سطح اول، توانمندی استثنایی او در پیوند زدن میان عرصه بازیگری و مستندسازی است؛ توانمندیای که در آن، یک هنرمند، در دو عرصه متفاوت، در سطوح بالای حرفهای فعالیت میکند. این پیوند، در میان بازیگران زن ایرانی نسبتاً منحصربهفرد است. در سطح دوم، پایداری در فعالیت کنشگری اجتماعی ـ که از حمایت از جنبش سبز در سن جوانی آغاز شد و در دوران دیاسپورا با تولید مستندهای پر بازتاب ادامه یافت ـ یکی از وجوه قابل توجه شخصیت اوست. در سطح سوم، توانایی او در ایجاد پل ارتباطی میان هنرمندان مقیم ایران و رسانههای بینالمللی ـ که در مستندهای اخیر همچون «کودک سرباز» و «ترانه» بازتاب یافته ـ یکی از وجوه شاخص نقشآفرینی او در دیاسپورا است.
از منظر تحلیلی، جایگاه آهنگرانی، نمونهای از پدیده «هنرمند-مستندساز-کنشگر اجتماعی شاخص دیاسپورا» در ایران معاصر است؛ پدیدهای که در آن، یک هنرمند با پشتوانه شاخص داخلی، در فضای دیاسپورا، به یکی از صداهای روایتگر گفتمان حقوق بشر و حقوق زنان بدل میشود. این الگو، که در میان هنرمندان مهاجر ایرانی نمونههای دیگری نیز دارد، در آهنگرانی با ویژگی پشتوانه خانوادگی هنری شاخص و تمرکز بر روایت زنان، بازتاب ویژهای یافته است.
آنچه از منظر امروز روشن است، این که موضوعاتی که آهنگرانی در فعالیتهای هنری و مواضع خود به آنها پرداخته ـ از روایت زندگی زنان شاخص ایرانی، حقوق هنرمندان منتقد، روایت تجربه بازداشت، حمایت از جنبشهای اعتراضی، نقد تلویزیون ایران، و چالشهای زندگی هنرمندان زن در ایران ـ از پر بحثترین موضوعات گفتمان هنری-اجتماعی ایران معاصر باقی ماندهاند. در شرایطی که ایران در یکی از پر تنشترین دورههای گفتمان اجتماعی-هنری خود قرار دارد ـ بهویژه پس از خیزش ۱۴۰۱، جنگ ۱۲ روزه ایران-اسرائیل در خرداد ۱۴۰۴، و چالشهای فزاینده فرهنگی-سیاسی ـ صدای آهنگرانی، با ترکیب تجربه شاخص داخلی، اعتبار حرفهای دیاسپورا، و پایداری در روایت زنانه، یکی از مرجعهای اصلی این گفتوگو در فضای رسانهای فارسیزبان محسوب میشود.
سوالات متداول
پگاه آهنگرانی کیست؟
پگاه آهنگرانی فراهانی (متولد ۲ مرداد ۱۳۶۳ در اراک)، بازیگر و مستندساز ایرانی است. او در ششسالگی در فیلم «گربه آوازخوان» (۱۳۷۰) نخستین تجربه سینمایی خود را شروع کرد و برنده سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن از سی و یکمین جشنواره فیلم فجر برای فیلم «دربند» (۱۳۹۱) است.
خانواده پگاه آهنگرانی چه کسانی هستند؟
پگاه آهنگرانی در یکی از شاخصترین خانوادههای هنری ایران متولد شد. پدرش جمشید آهنگرانی، کارگردان سینما و مادرش منیژه حکمت، کارگردان شاخص ایرانی (سازنده فیلم پر بازتاب «زندان زنان») است. خواهر او مهشید آهنگرانی نام دارد. همسر او علی عظیمی است.
تصاویری از پگاه آهنگرانی در کنار همسرش علی عظیمی و دخترش لی لی رز
مهمترین فیلمهای آهنگرانی چیست؟
از مهمترین فیلمهای آهنگرانی میتوان به این موارد اشاره کرد: «گربه آوازخوان» (۱۳۶۹)، «دختری با کفشهای کتانی» (۱۳۷۸)، «زندان زنان» (۱۳۸۰)، «آتش سبز» (۱۳۸۶)، «زادبوم» (۱۳۸۷)، «دربند» (۱۳۹۱)، و «بدون قرار قبلی» (۱۴۰۰).
مهمترین مستندهای آهنگرانی چیست؟
از مهمترین مستندهای آهنگرانی میتوان به این موارد اشاره کرد: «سیب» (۱۳۸۰)، «تماشاخانه» (۱۳۸۴، برنده جایزه ویژه جشنواره فیلم کوتاه اصفهان)، «محاکات غزاله علیزاده» (۱۳۸۷)، «دهنمکیها» (۱۳۸۹)، «کودک سرباز»، و «ترانه» (دی ۱۴۰۴، درباره ترانه علیدوستی).
چرا پگاه آهنگرانی در ۱۳۹۰ بازداشت شد؟
پگاه آهنگرانی در ۱۹ تیر ۱۳۹۰، در سن ۲۷ سالگی، در منزل شخصی خود بازداشت و به زندان اوین منتقل شد ـ به همراه مهناز محمدی و مرضیه وفامهر. اتهامات وارده به او شامل شرکت در اعتراضات سال ۱۳۸۸ و عضویت در ستاد انتخاباتی میرحسین موسوی بود.
حکم ۱۸ ماه حبس آهنگرانی چه بود؟
در آبان ۱۳۹۲، مادر آهنگرانی، منیژه حکمت، خبر از صدور حکم ۱۸ ماه حبس تعزیری در دادگاه بدوی برای پگاه داد. در همین زمان، آهنگرانی از طریق دادسرای امنیت تهران، به مدت سه سال ممنوعالخروج شد.
حادثه فیلم «آتش سبز» چه بود؟
در سال ۱۳۸۶، در حین فیلمبرداری فیلم «آتش سبز»، پگاه آهنگرانی بدون حضور بازیگر بدل، به دلیل سقوط، دچار شکستگی مهرههای کمر شد و مدت زیادی به دلیل این سانحه بستری بود.
مستند «ترانه» چیست؟
مستند «ترانه» به کارگردانی پگاه آهنگرانی، در ۳ دیماه ۱۴۰۴ (۲۴ دسامبر ۲۰۲۵) از شبکه فارسی بیبیسی پخش شد. این مستند ۵۱ دقیقهای، که در آن ترانه علیدوستی برای نخستین بار به جزئیات بازداشت در ۱۴۰۱ و بیماری خودایمنی پوستی خود پرداخت، یکی از پربازدیدترین ویدئوهای سال ۲۰۲۵ در صفحات خبری اینستاگرام فارسیزبان شد.
تخصص هنری آهنگرانی غیر از بازیگری چیست؟
علاوه بر بازیگری و مستندسازی، آهنگرانی نوازنده ویولن سل (ویلنسل) است. او تحصیلات خود را در هنرستان موسیقی ادامه داد، هرچند این تحصیلات را ناتمام رها کرد.
دیدگاه آهنگرانی درباره تلویزیون ایران چیست؟
آهنگرانی در یکی از مواضع شاخص خود اعلام کرد: «من در تلویزیون هیچ وقت کار نکردهام و کار هم نخواهم کرد چون به شدت کارهایی که در آن ارائه میشود ضعیف است. حتی اگر در تلویزیون ایران نه، و در تلویزیون جهان هم باشد.» این موضع، نشانهای از فاصلهگیری پایدار او از فعالیت در تلویزیون داخلی محسوب میشود.
آیا پگاه آهنگرانی همچنان فعال است؟
بله، پگاه آهنگرانی بهعنوان مستندساز شاخص فارسیزبان، در دیاسپورا فعالیت پر بازتاب دارد. در حال حاضر، «بازیگر پیشین سینمای ایران» محسوب میشود (طبق روایت یورونیوز) و فعالیت خود را عمدتاً در عرصه مستندسازی متمرکز کرده است. همکاری پایدار او با بیبیسی فارسی و رسانههای شاخص فارسیزبان خارج از کشور، و تولید مستندهای پر بازتابی همچون «کودک سرباز» و «ترانه»، نشانهای از فعالیت پایدار اوست. مستند «ترانه» (دی ۱۴۰۴)، یکی از پر بازتابترین تولیدات اخیر او در فضای رسانهای فارسیزبان محسوب میشود.
کمتر از یک دقیقه زمان بگذارید، ثبتنام کنید و نظرتان را زیر همین پست به اشتراک بگذارید.
پیامهای توهینآمیز و یا حاوی دعوت به خشونت حذف خواهند شد.
ثبت نام